Dự thảo luật mới tại Nga: Siết cấp & gia hạn giấy phép lao động cho lao động nhập cư thu nhập thấp

Dự thảo hiện đã được công bố công khai trong cơ sở dữ liệu điện tử của Quốc hội và đang thu hút sự quan tâm lớn từ các cộng đồng người nước ngoài sinh sống, làm việc tại Nga – trong đó có cộng đồng người Việt.

Quy định mới nói gì?

Theo nội dung dự thảo, giấy phép lao động sẽ không được cấp mới, không được gia hạn hoặc có thể bị hủy nếu người lao động nước ngoài rơi vào một trong các trường hợp sau:

• Không có thông tin thu nhập được ghi nhận chính thức;

• Thu nhập trung bình hàng tháng thấp hơn mức sinh hoạt tối thiểu, tính cho bản thân người lao động và mỗi thành viên gia đình phụ thuộc đang sinh sống cùng tại Nga.

Đáng chú ý, mức sinh hoạt tối thiểu này có thể được điều chỉnh tăng theo hệ số vùng, tùy từng khu vực tại Nga – điều này đặc biệt ảnh hưởng tới những người đang sinh sống ở các thành phố lớn hoặc vùng có chi phí sinh hoạt cao. 

Thu nhập sẽ được kiểm tra như thế nào?

Theo dự thảo, dữ liệu thu nhập của người lao động nước ngoài sẽ được các cơ quan thuế tự động chuyển cho Bộ Nội vụ Nga theo các mốc thời gian 3, 6, 9 và 12 tháng trong năm.

Thông tin này do Cơ quan Thuế Liên bang Nga tổng hợp từ:

• Báo cáo của người sử dụng lao động (đóng bảo hiểm, tiền lương);

• Thu nhập do người lao động tự khai nếu áp dụng chế độ thuế đặc biệt như “thuế thu nhập nghề nghiệp” (tự làm, làm dịch vụ).

Nói một cách đơn giản: thu nhập của người lao động sẽ được kiểm tra tự động, không chỉ dựa vào hồ sơ giấy như trước đây. 

Trường hợp nào không bị áp dụng?

Dự thảo cũng nêu rõ một số ngoại lệ, bao gồm:

• Người lao động lần đầu tiên xin cấp giấy phép lao động;

• Người chỉ làm việc cho cá nhân hoặc hộ gia đình (giúp việc, chăm sóc nhà cửa…) và không liên quan đến hoạt động kinh doanh.

Điều này phần nào giảm áp lực cho những người mới sang Nga hoặc lao động thời vụ trong phạm vi gia đình.

Khi gia hạn cư trú, cần chuẩn bị giấy tờ gì?

Để chứng minh điều kiện cư trú và làm việc, người lao động nước ngoài sẽ phải nộp một trong các giấy tờ sau:

• Giấy xác nhận thu nhập trong kỳ báo cáo;

• Bản sao tờ khai thuế, thể hiện rõ nguồn và tổng thu nhập năm trước;

• Chứng từ đã nộp thuế thu nhập cá nhân (theo hình thức tạm nộp cố định);

• Hoặc giấy tờ chứng minh thu nhập từ đầu tư và quản lý như: cổ tức, lãi ngân hàng, chứng khoán, thù lao thành viên hội đồng quản trị doanh nghiệp Nga. 

Người Việt tại Nga cần lưu ý điều gì?

Đối với cộng đồng người Việt tại Nga, đặc biệt là những người làm việc tự do, thu nhập không ổn định; Làm nhiều công việc nhỏ lẻ nhưng không kê khai đầy đủ thuế; Có người thân phụ thuộc cùng sinh sống,... dự thảo luật này có thể tạo ra áp lực lớn về mặt giấy tờ và tài chính nếu được thông qua.

Các chuyên gia khuyến nghị người lao động:

• Chủ động hợp thức hóa thu nhập;

• Kiểm tra lại tình trạng đóng thuế, bảo hiểm;

• Theo dõi sát các thông báo chính thức từ cơ quan chức năng Nga và các hội đoàn người Việt. 

Dự thảo luật mới cho thấy xu hướng của Nga trong việc siết chặt quản lý lao động nhập cư, hướng tới minh bạch thu nhập và giảm lao động không chính thức. Với cộng đồng người Việt tại Nga, việc nắm rõ quy định – chuẩn bị hồ sơ từ sớm sẽ là yếu tố then chốt để đảm bảo quyền lợi cư trú và làm việc lâu dài.