Nga siết chặt quy định với gia đình lao động nhập cư: Trẻ con không đi học, cả nhà có thể bị trục xuất

Chủ tịch Hội đồng Phát triển Xã hội Dân sự và Nhân quyền trực thuộc Tổng thống Nga (СПЧ), ông Valery Fadeev, mới đây đã đưa ra tuyên bố cứng rắn: các gia đình lao động nhập cư có con không đến trường nên rời khỏi Nga.

Tuyên bố được ông Fadeev đăng tải trên Telegram, trong bối cảnh ngày càng có nhiều trẻ em là con của người nhập cư không được đưa đến trường học đúng quy định. “Nếu người nước ngoài không có ý định tuân thủ luật pháp của quốc gia sở tại, họ nên trở về nước và để quốc gia của họ đảm bảo quyền học tập cho trẻ em. Chúng tôi không thể chấp nhận thái độ vô trách nhiệm với tương lai của trẻ nhỏ, kể cả khi các em không phải là công dân Nga,” ông nhấn mạnh.

Phụ huynh có nghĩa vụ cho con đi học

Theo quy định của Hiến pháp Nga và Bộ luật Gia đình, mọi trẻ em cư trú trên lãnh thổ Liên bang Nga – bao gồm cả trẻ em nước ngoài – đều có quyền và bắt buộc phải hoàn thành chương trình giáo dục phổ thông cơ bản. Điều này đồng nghĩa với việc các bậc cha mẹ hoặc người giám hộ có nghĩa vụ đưa con đến trường đúng độ tuổi.

Ông Fadeev cho rằng, việc để trẻ em – đặc biệt là con em lao động nhập cư – không đi học, lang thang tại các khu dân cư và địa điểm công cộng có thể trở thành một yếu tố “gây mất ổn định trật tự xã hội, tiềm ẩn nguy cơ hình thành các nhóm tội phạm vị thành niên”.

Trước đó, bà Sarsdana Avksentyeva – Phó lãnh đạo Đảng “Những người mới” trong Duma Quốc gia Nga – cũng đã gửi kiến nghị lên Bộ Nội vụ, đề xuất trục xuất các gia đình nhập cư nếu con em họ không đến trường mà không có lý do chính đáng.

Trẻ nhập cư phải thi tiếng Nga khi nhập học

Từ ngày 1.4.2025, theo luật mới do Tổng thống Vladimir Putin ký ban hành, trẻ em nước ngoài muốn học tại trường phổ thông Nga phải vượt qua bài kiểm tra tiếng Nga bắt buộc.

Theo số liệu từ Cơ quan Giám sát Giáo dục Nga (Rosobrnadzor), trong đợt đầu triển khai:

• 335 trẻ em nước ngoài được đăng ký thi đầu vào,

• 44 em đã dự thi,

• Trong đó chỉ có 27 em (chiếm 61%) đạt yêu cầu về trình độ tiếng Nga.

Đây là động thái nhằm đảm bảo trẻ nhập cư đủ năng lực ngôn ngữ để tiếp thu chương trình học, đồng thời hạn chế tình trạng học sinh tụt hậu, bỏ học hoặc trở thành gánh nặng cho hệ thống giáo dục.

Người Việt tại Nga cần đặc biệt lưu ý

Cộng đồng người Việt tại Nga hiện có hàng nghìn gia đình sinh sống và làm việc lâu dài, trong đó nhiều người đưa con sang theo diện đoàn tụ hoặc sinh con tại Nga. Tuy nhiên, do rào cản ngôn ngữ, thiếu hiểu biết pháp luật hoặc chưa có giấy tờ cư trú đầy đủ, nhiều trẻ em người Việt chưa được đưa đến trường đúng quy định.

Theo các chuyên gia giáo dục và luật sư tại Nga, trẻ em không đi học sẽ là căn cứ để cơ quan chức năng kiểm tra tình trạng cư trú của cả gia đình, và có thể dẫn đến việc xử lý hành chính, thậm chí bị trục xuất khỏi Nga.

Một số tổ chức cộng đồng người Việt tại Moscow và Saint Petersburg đã lên tiếng kêu gọi phụ huynh cần chủ động:

• Đăng ký trường học cho con,

• Chuẩn bị hồ sơ cư trú đầy đủ,

• Bổ sung năng lực tiếng Nga để trẻ vượt qua kỳ kiểm tra đầu vào.

Ngoài ra, phụ huynh cần lưu ý: việc đăng ký cho con đi học có thể yêu cầu giấy khai sinh hợp pháp, bản dịch công chứng, hộ chiếu, giấy chứng nhận cư trú (tạm thời hoặc thường trú), chứng nhận sức khỏe và – từ 2025 – chứng chỉ tiếng Nga dành cho trẻ em nước ngoài.

Việc học không còn là lựa chọn, mà là nghĩa vụ

Trong bối cảnh Nga đang siết chặt chính sách quản lý người nhập cư, đặc biệt là vấn đề hòa nhập xã hội và giáo dục, việc đảm bảo trẻ em được đến trường không chỉ là quyền lợi, mà còn là nghĩa vụ pháp lý bắt buộc đối với mọi gia đình nước ngoài đang sinh sống tại đây.

Việc nắm rõ các quy định và chủ động tuân thủ sẽ giúp cộng đồng người Việt ổn định cuộc sống lâu dài, đồng thời bảo vệ tương lai học tập và cơ hội phát triển cho thế hệ trẻ trong môi trường quốc tế.